İslam'ın Tevhit İlkesi

İslam'ın temel ilkesi olan tevhittevhitSözlükte 'birlemek, bir kılmak'; Allah'ın bir olduğunu bilmeyi, O'ndan başka ilah bulunmadığına inanmayı ifade eden İslam'ın temel ilkesi, sözlükte "birlemek, bir kılmak" anlamına gelir. Terim olarak Allah'ın (cc) bir olduğunu bilmeyi, O'ndan başka ilah bulunmadığına, eşinin ve ortağının olmadığına inanmayı ifade eder. Tevhidin zıddı, Kur'an-ı Kerim'de şirkşirkAllah'a inanmakla birlikte başka varlıkları da ilah olarak kabul etme; zatında, sıfatlarında, fiillerinde Allah'a başka bir varlığı denk görmek kavramıyla ifade edilir.

"De ki: O, Allah'tır, bir tektir. Allah Samed'dir. O'ndan çocuk olmamıştır, kendisi de doğmamıştır. Hiçbir şey O'na denk değildir."
(İhlas suresi)

Tevhit İlkesinin Üç Boyutu

Birincisi: Allah'ın gerçek bir Rab olduğunu, yaratıcı, hayat ve rızık verici olduğuna, ortağının bulunmadığına inanmak.
İkincisi: İbadetleri sadece Allah için yapmak, yalnız O'ndan yardım istemek.
Üçüncüsü: Allah'ın isim ve sıfatlarının ifade ettiği niteliklerin yalnız O'na özgü olduğunu kabul etmek.

Rivayete göre insanlar Hz. Nuh dönemine kadar tevhit inancıyla yaşamış, putperestlik ilk defa bu dönemde ortaya çıkmıştır. Hz. Nuh, Kur'an'da adı çokça geçen ve ülülazmülülazmPeygamberlik görevini yerine getirirken her türlü belaya göğüs gerip kararlı davranan ve inkârcılara karşı verdikleri mücadelenin büyüklüğünden dolayı Kur'an-ı Kerim'de övülen beş büyük peygamber olarak isimlendirilen beş büyük peygamberden biridir; kavmini uzun yıllar tevhit inancına davet etmiştir. Tüm peygamberlerin ortak mesajı tevhittir.

"Senden önce gönderdiğimiz bütün peygamberlere, 'Şüphesiz, benden başka hiçbir ilah yoktur. Öyleyse bana ibadet edin.' diye vahyetmişizdir."

Tevhidin Toplumsal Yansıması

Tevhit inancı, insanları şirk gibi yanlış inançlardan, bölünmüşlükten korur ve evrendeki tüm farklılıkların mükemmel bir uyum içinde olduğunu gösterir. Bu durum İslam geleneğinde "çoklukta birlik, birlikte çokluk" şeklinde ifade edilir.

Tevhit, sadece bir inanç değil aynı zamanda bir yaşam biçimidir. Toplumsal hayatta tevhit inancının karşılığı "birlik" olarak ortaya çıkar; toplumda birlik bilincinin oluşması sosyal adaletin sağlanmasına bağlıdır. Tevhit ilkesinin yansımaları edebiyattan sanata, mimariden musikiye kadar her alanda görülür; İslam mimarisindeki geometrik desenler, hat ve ebru sanatı Allah'ın birliğini sembolize eden eserlerdir.