İslam ve Barış

İslam kelimesi "kurtuluşa erme, güven ve emniyette olma, sulh ve barış yapma" anlamlarına gelir. İslam adını esenlik ve kurtuluş anlamındaki s-l-m kökünden alır; Selam, aynı zamanda Allah'ın isimlerinden biridir. Müslüman olan herkes barışı seçmiş demektir; can, akıl, nesil, din ve mal emniyetini sağlamaya çalışmalıdır.

"Ey iman edenler! Hep birden İslam'a (barışa) girin. Sakın şeytanın peşinden gitmeyin; çünkü o, apaçık düşmanınızdır."

Medine Vesikası (Sözleşmesi), Hz. Muhammed'in (sav) Medine'deki farklı din ve etnik gruplarla yaptığı, herkesin dinini özgürce yaşayacağını, saldırı durumunda birlikte savunma yapılacağını hükme bağlayan yazılı bir antlaşmadır.

Cihat Kavramı

İslam'a göre insanın canı, aklı, dini, malı ve nesli kutsal kabul edilmiştir. Bu değerleri korumak için gösterilen çabaya cihat denir. Cihadın; savaş (kıtal-mukatele), tebliğ, iyiliği emredip kötülükten sakındırma (emir bilmaruf, nehiy anilmünker) ve ilim-ekonomi-teknoloji gibi alanlarda gayret gösterme gibi türleri vardır.

"Ey insanlar, düşmanla savaşmak üzere karşı karşıya gelmeyi temenni etmeyiniz. Allah'tan sizi savaştan korumasını isteyiniz. Düşmanla karşılaşınca da sabrediniz."

Müslümanlara ait toprakların işgali veya can-mal güvenliğinin tehdit edilmesi savaşı meşru hâle getirir; savaş son çare olarak görülür.

"Ellerinizle, dillerinizle ve mallarınızla cihad ediniz!"

Barış İçinde Bir Arada Yaşama

İslam, hem bireysel hem toplumsal yaşamda barışın hâkim olmasını amaçlar. Müslüman, önce kendi iç dünyasında huzuru sağlar, ardından bu huzuru çevresine taşır; hak sahibine hakkını verir ve kardeşlik bağlarını güçlendirmeye çalışır.

Hz. Muhammed (sav), Medine'de farklı dinî ve etnik grupların liderleriyle bir araya gelerek herkesin güven içinde yaşayabileceği bir ortam oluşturmuştur. Bu model, sonraki dönemlerde Selçuklu ve Osmanlı gibi Türk-İslam devletlerinde de sürdürülmüş; farklı inanç ve kültüre sahip topluluklar asırlarca birlikte yaşayabilmiştir.