Hz. Muhammed'in (sav) Hakkı Gözetmedeki Hassasiyeti
HakGerçek, doğru, adalet, emek karşılığı verilen ücret; sözün ve eylemin zamana ve şartlara uygun olması; her söz ve eylemde adaletle hareket etmek, insanlar arasında ayrım gözetmeksizin hakkı sahibine teslim etmektir. AdaletBir işi yerli yerine koyma, hak sahibine hakkını verme, hak ve hukuka uygun davranma olmayan toplumlarda zulüm ve haksızlık artar, toplumsal barış bozulur.
"...Bir topluluğa duyduğunuz kin, sizi adaletsizliğe sevk etmesin. Adaletli olun; bu, takvaya daha yakındır..."
(Mâide suresi, 8. ayet)
Herkese Eşit Adalet
Hz. Muhammed (sav) zamanında Medine'de soylu bir aileden bir kadın hırsızlık yapmıştı. Bazı kişiler, sevilen bir sahabi olan Üsame bin Zeyd'i aracı göndererek bu kişinin cezalandırılmamasını istediler. Hz. Peygamber buna şiddetle karşı çıkıp şöyle buyurdu:
"Sizden öncekiler; soylu biri hırsızlık ettiğinde onu bırakır, zayıf biri hırsızlık ettiğinde ise ona ceza uygularlardı; bu yüzden helak oldular. Allah'a yemin ederim ki Muhammed'in kızı Fatıma bile hırsızlık etse onun elini keserdim."
(Buhârî, Hudûd, 11)
Hz. Peygamber, gençliğinde de haksızlıkları önlemek amacıyla kurulan HilfülfudulMekke'de yabancı tüccarların mallarına el konulmasını engellemek ve zayıfların haklarını korumak için kurulan cemiyet (Erdemliler Birliği) cemiyetine katılmış; peygamberlikten sonra da bu cemiyeti övmüştür.
Zayıfların Hakları ve Ehliyet
Hz. Muhammed (sav), yetim ve öksüzlere haklarının verilmesi, kadın haklarının gözetilmesi, işçiye emeğinin karşılığının zamanında ödenmesi konularında hassastı. "Çocuklarınız arasında adaletli olun, aralarında ayrım yapmayın." buyurmuştur.
Bir işin kime verileceği de hak kapsamındadır; Hz. Peygamber görevlendireceği kişinin o işe ehil olup olmadığına dikkat etmiştir. Hz. Ali'yi Yemen'e yönetici seçtiğinde ona, "İki kişi hüküm için sana geldiğinde, birini dinlemeden diğerine karar verme; iki tarafı da dinle." demiştir.
ZulümHak sahibine hakkını tam veya zamanında vermemek, haksızlık etmek ve kul hakkı yemek İslam'da haramdır.
Kısa Kontrol
1. Soylu bir kadının hırsızlık yaptığı olayda Hz. Peygamber'in verdiği tepki neyi gösterir?
2. Mekke'de yabancı tüccarların mallarına el konulmasını engellemek ve zayıfların haklarını korumak için kurulan, Hz. Muhammed'in de katıldığı cemiyet hangisidir?
3. Hz. Peygamber, Hz. Ali'yi Yemen'e yönetici seçtiğinde ona, iki tarafı da dinlemeden karar vermemesini tembihlemiştir.