İnsan ve İnsanın Yaratılışı

Evrende sayısız varlık bulunur; taşlar, bitkiler, hayvanlar, gezegenler... Bunların içinde yalnızca insan, olup biteni anlamlandırmaya, "Neden?" ve "Nasıl?" diye sormaya çalışır. İnsanı diğer varlıklardan ayıran temel özellikler akılakılDoğru ile yanlışı, faydalı ile zararlıyı ayırt etme yetisi, iradeiradeİki veya daha fazla seçenek arasında özgürce seçim yapabilme gücü ve vicdanvicdanKişinin yaptığı davranışın iyi ya da kötü olduğunu içten değerlendiren duygudır.

İnsan; öğrenebilen, dil aracılığıyla düşüncelerini aktarabilen, geçmişten ders çıkarıp geleceği planlayabilen bir varlıktır. Bu yetenekler ona aynı zamanda sorumluluk yükler. Çünkü seçim yapabilen bir varlık, seçimlerinden hesap verebilir olan varlıktır.

İnsanın Yaratılışı

Kur'an-ı Kerim'e göre ilk insan ve ilk peygamber Hz. Âdem'dir. Allah (cc) onu topraktan yaratmış, ona şekil verip kendi katından bir ruh vermiştir. İlk insandan sonra insan nesli, anne babadan gelen bir nutfenutfeDöllenmeyi sağlayan üreme hücresi; ayette insanın yaratıldığı 'az su' olarak geçer ile çoğalmaya başlamıştır.

İnsanın anne rahmindeki oluşumu, Kur'an'da aşamalı bir süreç olarak anlatılır:

"Andolsun, biz insanı çamurdan süzülmüş bir özden yarattık. Sonra onu az bir su (nutfe) hâlinde sağlam bir yere (rahme) yerleştirdik. Sonra bu az suyu bir kan pıhtısına, onu bir çiğnem ete, o eti kemiklere çevirdik ve kemiklere de et giydirdik. Sonra onu bambaşka bir yaratık olarak var ettik. Yaratanların en güzeli olan Allah'ın şanı ne yücedir!"
(Mü'minûn suresi, 23/12-14)

Ahsen-i Takvim: En Güzel Kıvamda Yaratılış

Allah (cc), insanı hem bedenen hem de manevi yetenekleri bakımından kusursuz bir ölçüyle yaratmıştır. Bu duruma ahsen-i takvimahsen-i takvimİnsanın bedeni, aklı ve ruhu ile en güzel, en dengeli biçimde yaratılmış olması denir.

"Biz, gerçekten insanı en güzel biçimde yarattık."
(Tîn suresi, 95/4)

İnsanın değerini asıl yükselten şey, ona Allah tarafından bir ruh verilmiş olmasıdır:

"Ona şekil verdiğim ve ona ruhumdan üflediğim zaman siz hemen onun için secdeye kapanın."
(Hicr suresi, 15/29)

İnsanın Değeri ve Sorumluluğu

Allah (cc) insanı diğer birçok varlıktan üstün tutmuş ve ona yeryüzünde bir görev vermiştir.

"Andolsun, biz insanoğlunu şerefli kıldık; onları karada ve denizde taşıdık, kendilerini en güzel ve temiz nimetlerle rızıklandırdık ve onları yarattıklarımızın birçoğundan üstün kıldık."
(İsrâ suresi, 17/70)

İnsan, yeryüzünde Allah'ın koyduğu ölçüleri gözeterek yaşamakla görevli bir halifehalifeYeryüzünde Allah'ın iradesine uygun biçimde iş gören, emaneti taşıyan varlıkdir. Ona bu sorumluluk bir emanetemanetKorunması ve gereğinin yerine getirilmesi istenen görev; akıl, irade ve yeryüzünü imar etme sorumluluğu olarak verilmiştir.

"Hani Rabbin meleklere, 'Ben yeryüzünde bir halife yaratacağım' demişti."
(Bakara suresi, 2/30)

Fıtrat

Her insan, Allah'ı tanımaya ve doğruya yönelmeye yatkın bir yaratılışla dünyaya gelir. Bu temiz yaratılışa fıtratfıtratİnsanın Allah'a inanmaya, iyiye ve doğruya yönelmeye elverişli olarak yaratılmış olması denir.

"Hakka yönelen bir kimse olarak yüzünü dine çevir. Allah'ın insanları üzerinde yarattığı fıtrata sımsıkı tutun. Allah'ın yaratmasında hiçbir değiştirme yoktur."
(Rûm suresi, 30/30)

İnsan; içinde bulunduğu çevre, aldığı eğitim ve kendi tercihleriyle bu fıtratı ya korur ya da ondan uzaklaşır.