Din ve Sanat
Sanat, insanın gözlem, deneyim ve uygulama yoluyla elde ettiği bilgi ve becerilerini estetik bir biçimde ortaya koymasıdır; özgünlük, düzen, ahenk ve amaçlılık sanatın önemli özellikleridir. Sanat eseri, izleyende/dinleyende estetik denilen güzel bir duygu bırakır.
Evrendeki güzellik, uyum ve düzen Allah'ın (cc) güzel isimlerinin bir yansımasıdır. Cemal ismi hem O'nun mutlak güzelliğini hem de evrendeki güzellikleri içerir. İnsan, evrendeki güzellikleri izleyerek estetik bir tecrübe yaşar ve bu tecrübe sonucunda maddi güzelliklerden ilahi güzelliğin sahibi Allah'a ulaşabilir. Allah'ın yaratımından ilham alan sanatçı da eserini düzen ve ahenk içinde oluşturur.
Yaratma-Sanat İlişkisi ve Esmayıhüsna
Bâri: Yaratan; maddesi ve modeli olmadan icat eden, evrenin bütün parçalarını ahenksizlik ve düzensizlikten uzak olarak meydana getiren.
Musavvir: Bir şeye şekil ve özellik veren.
Bir sanatçının eseri ile Allah'ın yaratması arasında temel bir fark vardır: sanatçı var olan malzemeyi biçimlendirirken, Allah (cc) yoktan yaratır (Bâri) ve dilediği şekli verir (Musavvir). Kur'an-ı Kerim'in edebî yönden mucizesi de, indirildiği dönemin şiir ve edebiyatına meydan okuyan üslubuyla bilinir; Kur'an yalnızca doğru ve faydalı olanı değil, güzel olanı da kendi edebî ve sanatsal üslubuyla ortaya koyar.
Kısa Kontrol
1. Evrendeki güzelliğin ve uyumun Allah'ın isimlerinden hangisinin bir yansıması olduğu ifade edilir?
2. "Maddesi ve modeli olmadan icat eden, evreni ahenksizlik ve düzensizlikten uzak yaratan" anlamındaki esma hangisidir?
3. Sanat eserinde özgünlük, düzen, ahenk ve güzellik önemli özellikler arasında yer alır.