Peygamberimizin Yanında Yetişen Çocuklar
Hz. Ali
Peygamberimizin amcası Ebu Talib'in oğlu olan Hz. Ali, Ebu Talib'in ekonomik sıkıntısı üzerine Peygamberimizin himayesine alınmış, Hicret'e kadar onunla yaşamıştır. On yaşında kelime-i şehadet getirerek ilk Müslüman çocuk olmuştur. Peygamberimiz hicret ederken müşrikleri oyalamak için Hz. Ali'yi kendi yatağına yatırmıştır. Hz. Ali, Bedir-Uhud-Hendek savaşlarında büyük kahramanlıklar göstermiş, Hz. Fatıma ile evlenmiş ve dördüncü halife olmuştur.
Hz. Zeyd bin Harise
Yemenli olan Hz. Zeyd, bir baskında esir düşüp köle olarak satılmış, Hz. Hatice tarafından Peygamberimize hediye edilmiştir. Babası onu geri almaya geldiğinde Hz. Zeyd, Peygamberimizle kalmayı tercih etmiş; bunun üzerine Peygamberimiz onu hürriyetine kavuşturmuş ve evlat edinmiştir — köle iken hürriyetine kavuşturulan ilk Müslüman olmuştur. Taif yolculuğunda Peygamberimizi taşlardan korumak için bedenini siper etmiş, Kur'an-ı Kerim'de adı geçen tek sahabi olmuştur. Mute Savaşı'nda hicri 8/miladi 629'da şehit olmuştur.
Hz. Enes bin Malik
Medineli olan Hz. Enes, annesi Ümmü Süleym tarafından on yaşındayken Peygamberimize hizmet etmesi için verilmiştir; "hâdimü'n-nebi" (Peygamber'in küçük hizmetkârı) olarak anılır. Peygamberimize on yıl hizmet etmiş, bir kez bile azarlanmamıştır: "Yaptığım bir işten dolayı 'Niye böyle yaptın?' dediğini hatırlamıyorum." Peygamberimiz ona "Oğulcuğum!" diye seslenir, verdiği sırları saklaması nedeniyle küçük sırdaşı olarak anılırdı. En çok hadis rivayet eden ve en uzun yaşayan sahabilerden biri olarak hicri 93/miladi 712'de Basra'da vefat etmiştir.
"Allah'ım, bu yavruya bolca mal ve evlat nasip et. Verdiğin nimetlerin, kendisi için bereket dolu olmasını ihsan buyur." (Hz. Enes için yapılan dua)
Konuyu biraz daha yakından tanıyalım
Peygamberimizin Yanında Yetişen Çocuklar, yalnızca geçmişte yaşanmış bir olay veya ezberlenecek bir bilgi değildir. Peygamberimizin Çevresindeki Çocuklar ünitesindeki bu başlık; doğru davranmayı, insanlara değer vermeyi ve sorumluluklarımızı fark etmeyi öğretir. Olayları incelerken “Ne oldu?”, “Bu davranış neden güzeldi?” ve “Benzer bir durumda ben ne yapabilirim?” sorularını birlikte düşünmek gerekir.
Hz. Muhammed’in (sav) hayatındaki örnekler, küçük görünen davranışların büyük sonuçlar doğurabildiğini gösterir. Güzel söz söylemek, emaneti korumak, sabretmek, paylaşmak ve birinin duygusunu anlamaya çalışmak günlük hayatta uygulanabilecek davranışlardır. Bu nedenle konuyu öğrenirken kişileri ve yerleri tanımak kadar, olayın bize kazandırdığı değeri fark etmek de önemlidir.
Örnek davranışları fark edelim
Peygamberimiz çocukları toplumun kenarında değil, değerli birer birey olarak görürdü. Onlara selam verir, sözlerini dinler, sevincine ortak olur ve yanlışlarını küçük düşürmeden düzeltirdi. Torunları Hasan ve Hüseyin’e sevgisini açıkça göstermesi; çocukların sevgi, güven ve ilgi ihtiyacının önemini ortaya koyar. İbadet sırasında bir çocuğun ihtiyacını gözetmesi de merhamet ile sorumluluğun birlikte yürüyebileceğini gösterir.
Bu örneklik, çocuğa her istediğini vermek anlamına gelmez. Asıl olan; sınır koyarken saygılı olmak, görev verirken yaşını dikkate almak ve hata karşısında öğretici davranmaktır. Ailede ve okulda çocukların düşüncelerini sormak, onlarla göz hizasında konuşmak ve emeklerini takdir etmek bu yaklaşımın günümüzdeki karşılıklarıdır.
Düşün ve uygula
- Peygamberimizin Yanında Yetişen Çocuklar konusunda olayın şartları ile ortaya çıkan davranış arasında nasıl bir bağ vardır?
- Bu başlıkta öne çıkan iki değeri belirleyip bunların birbirini nasıl tamamladığını açıklayın.
- Aynı ilkeyi bugün aile, okul, dijital ortam veya toplum hayatında uygulamak için somut bir örnek yazın.
- Konuyla ilgili bir bilgiyi aktarırken kaynak güvenilirliğini nasıl kontrol edebileceğinizi düşünün.
Kısa Kontrol
1. Kelime-i şehadet getirerek ilk Müslüman çocuk olan sahabi kimdir?
2. Köle iken Peygamberimiz tarafından hürriyetine kavuşturulan ve evlat edinilen, Kur'an'da adı geçen tek sahabi kimdir?
3. Peygamberimize on yıl hizmet eden Hz. Enes bin Malik, bu süre boyunca bir kez bile azarlanmamıştır.